قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى

1825

تاريخ الفي ( فارسى )

ذكر وقايع سال سيصد و بيست و چهارم از رحلت خير البشر در اين سال ، ابو علىّ بن محتاج « 1 » به امير نوح اظهار مخالفت نمود . سببش يكى آن بود كه سابقا مذكور شد و ديگر آنكه چون ابو على تهيّهء لشكر كرده از خراسان متوجّه رى گشت ، امير نوح عارضى فرستاد كه احتياط سپاه ابو على نموده به ايشان مرسوم رساند . ميانهء عارض و ابو على در اين مهمّ مناقشهء بسيار واقع شد . عارض نام بسيارى از متعلّقان ابو على را از دفتر ساقط گردانيد . و يكى ديگر از اسباب مخالفت ابو على آنكه بعد از استخلاص ولايت رى امير نوح شخصى را به ضبط آن ولايت فرستاد و به ابو على نوشت كه در مال دخل نكند . بنابراين ، ابو على كس خود پيش ابراهيم عمّ امير نوح كه به موصل پيش ناصر الدّوله مىبود ، فرستاده او را طلب داشت . او با نود سوار متوجّه عراق شده در همدان به ابو على پيوست . پس به اتّفاق ابو على از همدان متوجّه رى گشته بر مجموع ولاياتى كه در تصرّف ايشان بود ، عمّال و ضابطان خود فرستادند و از آنجا روى به خراسان نهادند . چون امير نوح از صورت واقعه آگاهى يافت با لشكرى انبوه ماوراء النهر از آب آمويه گذشته به مرو آمد . در اين وقت ، اكثر امراى امير نوح و عامهء لشكريان كه از وزير امير نوح ، محمّد بن احمد حاكم ، شكايت و آزردگى خاطر داشتند فرصت يافته به عرض امير نوح رسانيدند كه سبب تمرّد و عصيان ابو على غير از حركات نالايقهء وزير چيزى ديگر نيست . اكنون با وجود آنكه منشأ اينچنين فتنه و فساد گشته از مرسومات مبلغها كم كرده . اگر پادشاه او را به ما مىسپارد خدمت او مىكنيم ،

--> ( 1 ) . مراد ابو على چغانى فرزند ابو بكر محمّد بن مظفّر بن محتاج چغانى از امراى بزرگ سامانى است كه مدّتى امير خراسان بود و در سال سيصد و بيست و نه هجرى در چغانيان درگذشت . ابو على نيز در سال سيصد و چهل و چهار هجرى در رى به بيمارى و با درگذشت .